راپەڕینی 1991 خاڵێکی مێژوویی یان پڕۆژەیەکی بەردەوام؟

سۆران داودی
11:12 - 2025-03-08

راپەڕینی 1991 تەنها ساتێکی مێژوویی کاتی نەبوو، بەڵکو خاڵێکی وەرچەرخانی ڕاستەقینەی گەلی کوردستان بوو بەرەو ئازادی و کەرامەت. ئەم ڕاپەڕینە کۆتی زۆرداری شکاند و بنەماکانی خەباتی دژی زوڵمی چەسپاند، و بناغەی قۆناغێکی نوێی حوکمی خۆجێیی و دیموکراسی داهێناو بەهاکانی خەباتی چەسپاند. ئەمڕۆ دوای زیاتر لە سێ دە، ڕۆحی ڕاپەڕین هەر زیندووەو هەموانیش  لە پاراستن و بەهێزکردنی دەسکەوتەکانی بەرپرسیارین لە ڕێی چاکسازی ڕاستەقینەوە کە بەردەوامبوونی وەک هێزێکی ئەرێنی گۆڕان دەستەبەر دەکات.
ئەو دەسکەوتانەی لەڕاپەڕینی 1991  دا بەدەست هاتوون، بەخشینی کەس نییە ، بەڵکو بەرهەمی قوربانی گەورەی کۆمەڵانی خەڵکی کوردستانن، کە سەرەڕای هەموو مەترسیەکان بێ ماندووبوون لە بەرەنگاربوونەوەی دیکتاتۆریەت بەرگریان کرد،. دەسکەوتەکانی ڕاپەڕین ئەمانەتن و پاراستنیان ئەرکێکی نیشتمانییە لە ڕێگای پابەندبوونی تاکەکان و دامەزراوەکان بە بنەماکانی و کارکردن بۆ بەهێزکردنی بنەماکانی حوکمی دادپەروەرانە و بەڕێوەبردنی باش کە دەکەوێتە سەر شانی هەموان.
ڕاپەڕین ڕووداوێکە کاریگەریەکانی ناوەستن ، بەڵکو گەشتێکی بەردەوامە بەرەو دادپەروەری و کەرامەت، کە شەرعیەت و رەوایی خۆی لە قوربانیەکانی نەوەکانی پێشوو وەردەگرێت و لە هەر چاکسازیەکدا ڕێگای خۆی دەدۆزێتەوە. بەرزراگرتنی  ئەو مانا روحییەی ڕاپەڕین واتا ڕووبەڕووبوونەوەی ئەڵەنگارییەکان بە هەمان ئەو هەست و ورەیەی  ساڵی 1991  کە کۆتی زۆرداریی شکاند، و کارکردن بۆ دروستکردن وبەهێزکردنی  هەرێمێک  کە لەسەر دادپەروەری و یەکسانی دامەزرابێت.
چاکسازی ڕاستەقینە درێژەدانی سروشتی ڕاپەڕینە، بەبێ چاکسازی ڕیشەیی لە دامەزراوەکانی حوکم، ناتوانرێت دەسکەوتەکان بپارێزرێن. بە ئیرادەی ڕاپەڕین چاکسازی دەکەین، بە ڕۆحی ئەو هەڵدەستینەوە، ئەمەش پێویستی بە شەفافیەت لە حوکمدا هەیە، بەرەنگاربوونەوەی گەندەڵی، بەهێزکردنی ڕۆڵی دامەزراوە دیموکراتیەکان، و دەستەبەرکردنی مافەکانی هاوڵاتیان بەبێ جیاوازی. هەروەک چۆن ڕاپەڕین سیستەمی دیکتاتۆری ڕووخاند، دەبێت ئامانجی داهاتووی دروستکردنی سیستەمێکی حوکمی بەهێز، سەقامگیر و دادپەروەرانە بێت.
یەکێتی نیشتمانی کوردستان ڕۆڵێکی سەرەکی لە ڕابەرایەتی پلانی  ڕاپەڕین گێڕا، لە یەکەم ساتەوە  هەر خۆی ئەندازیاری  سەرکەوتن بوو. ئەمڕۆش بەرپرسیارێتی بەردەوامبوونی  بەهاکانی راپەڕینی لەسەر شانە  لە ڕێی کارکردن بۆ چاککردنەوەی  ڕەوتی دەسەڵات و ئەنجامدانی چاکسازی ڕاستەقینە کە دیموکراسی و سەقامگیری بەهێز دەکات. هێزی ڕاستەقینەی هەر ڕابەرایەتیەک تەنها بیرهێنانەوەی ڕابردوو نیە، بەڵکو توانای گۆڕینی بنەماکانی ڕاپەڕینە بۆ سیاسەتەێک کە بەرژەوەندیەکانی گەل بەهێز دەکات و ئاواتەکانی دەهێنێتە دی.
کاروانی ڕاپەڕین بەرەو حوکمی دادپەروەرانە و چاکسازی ڕاستەقینە بەردەوامە ، نابێت سەرکەوتنەکان تەنها  وەک سمبول بمێننەوە ، بەڵکو دەبێت وەکڕاستیەکی بەرچاو بەرجەستەبکریت کە هاوڵاتی لە ژیانی ڕۆژانەیدا هەستی پێ بکات ئەویش لە  چاکسازیە ئابووریەکان و پەرەپیدانی خوێندن، پاڵپشتی گەنجان، و دەستەبەرکردنی  مافەکانی ژنان بەدی دەکرێن کەهەموویان درێژەپێدانی پەیامی ڕاپەڕینن لە دروستکردنی کۆمەڵگایەکی هاوسەنگ و دادپەروەرانەدا.
راپەڕینی 1991 تەنها بەرەنگاربوونەوەیەکی سەربازی دژی زۆرداری نەبوو، بەڵکو چرایەک بوو رێپیشاندەری نەوەکانی داهاتوو بوو بەرەو ئازادی و دادپەروەری. بۆیە پێویستە کار بۆ بڵاوکردنەوەی بەهاکانی لەنێو نەوەکانی داهاتوودا بکرێت تاکو تیشکی ئەو رووناکییە  بۆ هەموو ئەوانەی کار بۆ دروستکردنی کوردستانێکی بەهێز و گەشەسەندوو دەکەن بەردەوام بێت.
ڕاپەڕینی 1991 سەلماندی کە هیوای گەلان تێک ناشکێت و قوربانیدان بۆ ئازادی بەرهەمی خۆی دەبێت . ئەمڕۆ گەلی کوردستان ڕووبەڕووی ئەڵەنگاری نوێ دەبێتەوە، بەڵام دەتوانێت بەڕۆحی ڕاپەڕین کە لە ئازادی، چاکسازی، و دادپەروەریدا خۆی دەبینێتەوە  تێپەڕیان بکات. هەروەک چۆن لە ڕابردوودا بەسەر دیکتاتۆریەتدا سەرکەوت، ئەمڕۆش دەتوانێت دیموکراسی بەهێز بکات و دادپەروەری بهێنێتە کایەوە ، و داهاتوویەک بنیات بنێت کە شایستەی قوربانیەکانی ئەو قارەمانانە بێت کە بە خوێنیان ڕێگای ئازادیان وێنا کرد.

Copyright © 2020 Kirkuk Tv All Rights Reserved Designed And Developed By AVESTA GROUP